Bron: Canva
Artikel

Hoe werken de gemeenteraadsverkiezingen?

Laatst gewijzigd: 22-1-2026, 17:25

Op woensdag 18 maart 2026 zijn er gemeenteraadsverkiezingen. Als je mag stemmen, ga je die dag naar een stembureau in de gemeente waar je woont. Elke gemeente heeft meerdere stembureaus. Vaak zijn dit bibliotheken, buurthuizen of andere openbare plekken. Je ontvangt per post een lijst met alle stembureaus. In dit artikel lees je hoe het stemmen werkt.

Om in Nederland te mogen stemmen, moet je 18 jaar of ouder zijn

Nederlanders en Europeanen die in de gemeente wonen, mogen bij de gemeenteraadsverkiezingen stemmen. Kom je niet uit Europa, maar ben je bijvoorbeeld gevlucht? Dan mag je ook stemmen zodra je 5 jaar of langer in de gemeente woont. Dit geldt niet voor Oekraïners die bescherming in Nederland hebben door de

. Die hebben geen kiesrecht in Nederland omdat ze hier tijdelijk zijn. Ze mogen daardoor niet stemmen. Ook niet als ze al 5 jaar in de gemeente wonen.

Je kunt iemand machtigen om voor jou te gaan stemmen

Kun je zelf niet stemmen? Dan mag iemand anders die ook in jouw gemeente woont dit voor jou doen. Dat heet machtigen. 

  • Vul de achterkant van je stempas in. 

  • Schrijf de naam en het adres op van de persoon die je machtigt. 

  • Jij en de gemachtigde moeten allebei een handtekening zetten.

  • De gemachtigde neemt jouw ingevulde en ondertekende stempas en een kopie van je paspoort of identiteitsbewijs mee naar het stembureau

Je levert je stempas in bij het stembureau en laat je paspoort of geldig identiteitsbewijs zien

De meeste

zijn op de verkiezingsdag open vanaf 's ochtends 7.30 uur tot 's avonds 9 uur. Je mag zelf bepalen wanneer je gaat stemmen. De stembureaus zijn vaak in openbare gebouwen bij jou in de gemeente. Dit kan in een buurtcentrum zijn, een kerk of in een school, maar ook in een museum of op het station. De stembureaus worden met wegwijzers aangegeven. Volg de pijlen. Je mag bij elk stembureau in jouw gemeente stemmen.

In het stembureau zie je een tafel waar meestal 3 mensen achter zitten. Als jij aan de beurt bent, geef je de stempas die je per post hebt ontvangen en je laat je identiteitsbewijs zien. Dat kan een paspoort zijn, een identiteitskaart, een rijbewijs of een verblijfsvergunning. Van de medewerkers van het stembureau krijg je een stemformulier. Dit neem je mee naar het stemhokje. Als je het formulier openvouwt zie je een lijst met alle partijen en personen op wie je in jouw gemeente kunt stemmen.

Je kleurt met het rode potlood het vakje in voor de naam van de persoon op wie je wilt stemmen. Je mag maar 1 vakje inkleuren. Kleur je er meer in, dan is je stem ongeldig.

Heb je gestemd, dan vouw je het stemformulier weer dicht. En je doet het in de

.

De nieuwsmedia besteden veel aandacht aan de gemeenteraadsverkiezingen.

De hele dag geven nieuwsmedia aandacht aan de verkiezingen. Er zijn bijvoorbeeld nieuwsberichten over hoeveel mensen zijn gaan stemmen. En filmpjes van partijleiders die zelf gaan stemmen. Om 21.00 uur gaan de stembureaus dicht. Daarna beginnen de mensen van de stembureaus met het tellen van de stemmen. Als alle stemmen van alle stembureaus in de gemeente geteld zijn, worden deze bij elkaar opgeteld en bekendgemaakt.

Op tv zijn er meerdere nieuwsmedia die de hele avond een programma over de verkiezingen hebben. Ze vertellen wat de exitpolls zeggen over de mogelijke uitslag, ze bespreken de opkomst en voeren gesprekken met experts. Later op de avond komen de voorlopige uitslagen per gemeente binnen.


Heeft deze informatie je geholpen?


De informatie die je op dit platform vindt, is afkomstig van de mensenrechtenorganisatie VluchtelingenWerk Nederland, in samenwerking met haar partners.
In samenwerking met Contentful