Bron: Unsplash
Artikel

Nederland permanent verlaten: wat moet je regelen?

Laatst gewijzigd: 20-9-2026, 19:43

Als je Nederland permanent wilt verlaten, moet je een paar dingen regelen. Je kunt soms ook hulp krijgen bij je vertrek. In dit artikel lees je hoe je je vertrek regelt en welke hulp je kunt krijgen als je Nederland permanent wilt verlaten.

Meld dat je Nederland verlaat bij de gemeente

Als je Nederland wilt verlaten, moet je dit melden bij de gemeente waar je woont. Dit doe je bij de afdeling Burgerzaken van je gemeente. De gemeente schrijft je dan uit de

. De gemeente geeft je vertrek meestal door aan andere overheidsorganisaties, zoals de
.

Lees meer over hoe je je uitschrijft bij de gemeente.

Meld je vertrek ook bij de IND

Als je een verblijfsvergunning asiel hebt en vrijwillig uit Nederland vertrekt, moet je je vertrek ook melden bij de IND.

Je kunt je vertrek schriftelijk melden bij de IND. Dan moet je het formulier dat past bij jouw verblijfsvergunning invullen. Lees hierover meer op de website van de IND.

Als je jouw vertrek niet op tijd bij de gemeente hebt gemeld, kan je je vertrek online melden bij de IND.

Soms kan een referent dit ook voor je doen. Een referent is bijvoorbeeld je partner, werkgever of school.

Praktische zaken regelen

Voordat je vertrekt, moet je een paar praktische zaken regelen. Denk bijvoorbeeld aan je woning, werk, school, geldzaken en belangrijke documenten. Je kunt bijvoorbeeld:

  • je huur en abonnementen opzeggen

  • zorgverzekering stoppen

  • je werkgever informeren en arbeidscontract stoppen

  • je uitkering of toeslagen stopzetten

  • school of kinderopvang informeren

  • schulden of betalingsregelingen bespreken

  • je bankzaken regelen

  • belastingaangifte doen

Als je kinderen hebt, vraag dan aan school om documenten, rapporten of bewijs van onderwijs. Dit kan handig zijn.


Hulp bij vrijwillige terugkeer

Hulp van Internationale Organisatie voor Migratie (IOM)

Als je erover denkt om Nederland te verlaten en terug te gaan naar je land van herkomst, dan kun je hulp krijgen van

. IOM helpt migranten die vrijwillig willen terugkeren. Deze hulp is gratis.

Je kunt eerst een gesprek voeren met IOM. Alles wat je met IOM bespreekt, wordt vertrouwelijk behandeld.

IOM kan bijvoorbeeld helpen met:

  • gesprekken over je terugkeer en advies in je eigen taal

  • hulp bij het voorbereiden van je reis en hulp bij het regelen van een vliegticket

  • advies over reisdocumenten en hulp bij het aanvragen van een reisdocument

  • vergoeding van sommige kosten voor reisdocumenten

  • hulp op het vliegveld bij vertrek en tijdens de overstap of bij aankomst, als dat nodig is

  • een kleine financiële bijdrage voor de eerste periode na aankomst

  • vergoeding van de reis van het vliegveld naar je eindbestemming.

Soms is er extra hulp mogelijk. Bijvoorbeeld voor

, slachtoffers van mensenhandel en mensen met medische problemen.

Soms kan IOM ook contact opnemen met collega’s in je land van herkomst. Zij kunnen informatie geven over de situatie daar. Als je andere hulp nodig hebt, dan kan IOM je soms doorverwijzen naar een andere organisatie.

Lees hier hoe je contact kunt opnemen met IOM.

Hulp van de Dienst Terugkeer en Vertrek (DTenV)

Wil je vrijwillig terugkeren naar je land van herkomst? Dan kun je soms hulp krijgen bij je vertrek van

. Deze hulp heet basisvertrekondersteuning. De ondersteuning is bedoeld voor mensen die willen terugkeren, maar hun vertrek niet helemaal zelf kunnen regelen of betalen.

DT&V kan bijvoorbeeld helpen met:

  • informatie en advies over vrijwillige terugkeer

  • het regelen van reisdocumenten

  • het betalen van reisdocumenten

  • het regelen van een vliegticket

  • een klein bedrag voor de eerste periode na terugkeer (€200 per volwassene en €40 per minderjarig kind).

Soms is er extra hulp mogelijk voor kwetsbare mensen. Bijvoorbeeld voor alleenstaande minderjarigen, slachtoffers van mensenhandel of mensen met medische problemen.

REAN-programma

De basisvertrekondersteuning hoort bij het REAN-programma. REAN betekent Return and Emigration Assistance from the Netherlands. Dit programma is bedoeld voor migranten die vrijwillig willen terugkeren naar hun land van herkomst en niet genoeg geld hebben om hun terugkeer zelf te regelen.

Kijk hier als je hulp nodig hebt van Dienst Terugkeer en Vertrek (DTenV).

Extra ondersteuning bij terugkeer

In sommige gevallen kan je extra ondersteuning krijgen als je vrijwillig terugkeren naar je land van herkomst. De ondersteuning kan helpen bij:

  • de voorbereiding van je vertrek

  • de eerste dagen na aankomst

  • de eerste periode na terugkeer

Volwassenen kunnen naast de basisvertrekondersteuning ook extra hulp krijgen. Dit kan bijvoorbeeld bestaan uit:

  • €630 bij aankomst in het land van herkomst;

  • herintegratieondersteuning ter waarde van €2.450.

Herintegratieondersteuning krijg je meestal niet als geld op je rekening. Je krijgt hulp in natura. Dat betekent dat de ondersteuning wordt gebruikt voor praktische zaken. Bijvoorbeeld voor huisvesting, opleiding of het starten van werk.

Deze bedragen gelden voor mensen die recht hebben op terugkeerondersteuning. Het maakt daarbij niet uit of je vertrekt met hulp van IOM, een NGO of het European Reintegration Programme (EURP).

Let op: de regels en bedragen kunnen veranderen. Vraag daarom altijd aan IOM, DT&V of een terugkeerorganisatie welke ondersteuning voor jou mogelijk is.

Deze organisaties kunnen jou ondersteunen:

Of jij ondersteuning krijgt en waar je recht op hebt, is afhankelijk van je persoonlijke situatie. Je contactpersoon bij VWN of je maatschappelijk begeleider kan je hierbij ondersteunen.

Geef je verblijfsdocument terug aan de IND

Je verblijfsdocument is het pasje dat je van de IND hebt gekregen. Dit pasje is eigendom van de Nederlandse overheid.

Als je Nederland definitief verlaat, dan moet je het pasje teruggeven aan de IND. Je kunt dit op 2 manieren doen:

  • je stuurt het pasje per post naar de IND

  • je levert het pasje in bij een IND-loket

Pasje opsturen per post

Maak het pasje eerst ongeldig voordat je het opstuurt. Dit kan door een hoekje van het pasje af te knippen. Je kunt er ook een gaatje in maken. Daarna kun je het pasje opsturen naar IND Bureau Documenten.

Je kunt het pasje ook samen met het Meldingsformulier Vreemdeling

opsturen naar de IND.

Pasje inleveren bij een IND-loket

Wil je het pasje zelf inleveren bij een IND-loket? Maak dan eerst een afspraak met de IND.

Neem naar de afspraak mee:

  • je verblijfsdocument

  • het ingevulde Meldingsformulier Vreemdeling.

Als je uit Nederland met hulp van IOM vertrekt dan moet je je verblijfsdocument persoonlijk inleveren bij een IND-loket.

Nederland permanent verlaten heeft gevolgen

Als je Nederland permanent wilt verlaten, neem dan niet te snel een beslissing. Permanent vertrek kan gevolgen hebben voor je verblijfsvergunning, je werk, je woning en je mogelijkheid om later terug te keren naar Nederland. Vraag advies aan de IND, IOM, VluchtelingenWerk Nederland of een advocaat. Zo weet je beter wat je keuze betekent en voorkom je problemen achteraf.

Als je met hulp van IOM vertrekt, dan is deze hulp bedoeld voor mensen die permanent willen terugkeren en niet van plan zijn om terug te komen naar Europa. Bij vertrek onderteken je meestal een vertrekverklaring. Daarmee geef je toestemming om je verblijfsrecht in te trekken.

Terug naar Nederland vanuit een ander land of vanuit je herkomstland

Als je later toch terug naar Nederland wilt, dan kan dat alleen als je opnieuw recht hebt om Nederland binnen te komen of hier te wonen. Bijvoorbeeld met een visum, een nieuwe verblijfsvergunning of in sommige situaties een nieuwe asielaanvraag. Vraag daarom altijd advies aan een advocaat, VluchtelingenWerk Nederland, IOM of de IND voordat je definitief vertrekt.


Heeft deze informatie je geholpen?


De informatie die je op dit platform vindt, is afkomstig van de mensenrechtenorganisatie VluchtelingenWerk Nederland, in samenwerking met haar partners.
In samenwerking met Contentful